Bezpieczeństwo w Europie, relacje transatlantyckie i współpraca gospodarcza – to główne tematy spotkania Wicepremiera, Ministra Spraw Zagranicznych RP Radosława Sikorskiego z Ministrem Stanu i Spraw Zagranicznych Portugalii Paulo Rangelem w Warszawie.
Szefowie dyplomacji wzięli udział w podpisaniu memorandum o współpracy Banku Gospodarstwa Krajowego z Banco Português de Fomento.
Ministrowie omówili kwestie bezpieczeństwa, przede wszystkim w kontekście rosyjskiej agresji na Ukrainę. Podkreślili, że konieczne jest zacieśnianie nie tylko relacji dwustronnych czy na poziomie Unii Europejskiej, ale także w ramach NATO.
Podczas rozmów wicepremier Sikorski zaznaczył, jak ważne jest wsparcie Portugalii dla walczącej Ukrainy – pomoc humanitarna, wsparcie wojskowe dla ukraińskiego rządu i armii oraz zapewnienie schronienia ukraińskim uchodźcom wojennym w Portugalii. Szef polskiej dyplomacji podkreślał, że ważnym sygnałem wsparcia dla Ukrainy będzie pierwsza wizyta Premiera Portugalii w Kijowie.
Ministrowie podkreślali, że więzi transatlantyckie i zjednoczone NATO przynoszą korzyści wszystkim partnerom – zarówno europejskim, jak i amerykańskim. Omówili też relacje z państwami Ameryki Łacińskiej – regionu, który ze względu na potencjał gospodarczy i demograficzny jest bardzo istotny dla Unii Europejskiej.
Ministrowie Spraw Zagranicznych Polski i Portugalii podkreślali, że państwa łączy intensywna współpraca gospodarcza. Rok 2024 był rekordowy pod względem wartości obrotów – wyniosły ponad 3,1 mld EURO.
Wicepremier Sikorski przypomniał, że Polska jest obecnie w pierwszej dziesiątce największych dostawców towarów do Portugalii.
– Postrzegamy Portugalię jako stabilnego partnera gospodarczego i widzimy potencjał dalszego wzrostu naszej współpracy. […] Polskie firmy z sektora IT i Odnawialnych Źródeł Energii, ale też z branży medycznej, chemicznej, kosmetycznej, logistycznej, a nawet jachtowej coraz śmielej działają na rynku portugalskim – mówił mediom Minister Spraw Zagranicznych RP po spotkaniu Ministrem Spraw Zagranicznych Portugalii.
Impulsem do pogłębienia współpracy gospodarczej ma być memorandum, które podpisali dzisiaj przedstawiciele Banku Gospodarstwa Krajowego i jego portugalskiego odpowiednika – Banco Português de Fomento. Ministrowie Spraw Zagranicznych Polski i Portugalii wzięli udział w uroczystości podpisania tego dokumentu. W porozumieniu banki deklarują, że są zainteresowane współpracą i współfinansowaniem inwestycji w infrastrukturę, ochronę klimatu i innowacje. Umowa zakłada też wymianę wiedzy eksperckiej, analiz rynkowych i strategii inwestycyjnych. Zyskają na tym polscy przedsiębiorcy, dla których dostęp do portugalskiego rynku będzie łatwiejszy.
O polsko-ukraińskich relacjach w Warszawie
Współpraca Warszawy i Kijowa w obszarze bezpieczeństwa i droga Ukrainy do członkostwa w Unii Europejskiej – to najważniejsze tematy, które omówili w Warszawie wicepremier Radosław Sikorski i minister spraw zagranicznych Ukrainy Andrij Sybiha. Szef ukraińskiej dyplomacji towarzyszył prezydentowi Ukrainy Wołodymyrowi Zełenskiemu podczas oficjalnej wizyty w Polsce.
Ministrowie spraw zagranicznych Polski i Ukrainy podkreślili strategiczne znaczenie polsko-ukraińskiego partnerstwa. Zwrócili uwagę na istotny wkład Polski w pomoc Ukrainie, która dąży do osiągnięcia stabilizacji w trudnej wojennej rzeczywistości. Omówili też postępy negocjacji pokojowych i rolę Polski w odbudowie Ukrainy po wojnie.
– Jesteśmy zjednoczeni w walce o bezpieczną przyszłość – zapewniał wicepremier Radosław Sikorski.
Szefowie dyplomacji rozmawiali też o integracji europejskiej Ukrainy. Warszawa wspiera Kijów w realizacji reform, które Ukraina musi przeprowadzić przed pełnym członkostwem w Unii Europejskiej. Podczas polskiej prezydencji w Radzie UE, w pierwszej połowie 2025 roku, Polska aktywnie działała na rzecz przyspieszenia negocjacji akcesyjnych Ukrainy. Na początku grudnia Polska ogłosiła, że przystępuje do unijnego programu wsparcia integracji Ukraine2EU. Będzie doradzać ukraińskim organom administracji publicznej we wprowadzaniu reform związanych z UE i dostosowywaniu prawodawstwa do unijnego prawa.
Ministrowie Radosław Sikorski i Andrij Sybiha omówili też możliwości pogłębienia polsko-ukraińskiej współpracy w obszarze bezpieczeństwa. Polska i Ukraina mają wymieniać się doświadczeniami i koordynować dalsze działania w tym zakresie – tak, aby skutecznie wzmacniać odporność Ukrainy i bezpieczeństwo całego regionu.
Polska dołącza do programu Ukraine2EU celem wsparcia ukraińskich przygotowań do członkostwa w UE
Podczas nieformalnego spotkania ministrów ds. europejskich, które odbyło się 11 grudnia we Lwowie, Polska ogłosiła, że przystępuje do unijnego programu wsparcia integracji Ukraine2EU, wzmacniając tym samym swoje wsparcie dla ukraińskich dążeń do członkostwa w UE. Polska przekazała 1 mln EUR na rzecz Ukraine2EU. Czerpiąc z własnych doświadczeń, będzie również doradzać ukraińskim organom administracji publicznej we wprowadzaniu reform związanych z UE i dostosowywaniu prawodawstwa do unijnego dorobku prawnego. Wspomniany wkład finansowy umożliwi też zwiększenie zdolności Rady Najwyższej Ukrainy w związku z akcesją Ukrainy do UE.
Komisarz UE ds. rozszerzenia Marta Kos z zadowoleniem przyjęła wkład Polski i podkreśliła, że jedność państw członkowskich pozostaje kwestią zasadniczą w procesie dążenia przez Ukrainę do akcesji. „Podjęta przez Polskę decyzja o przyłączeniu się do tej inicjatywy pokazuje determinację państw członkowskich we wspieraniu Ukrainy na drodze do członkostwa w UE. Polska wie z własnego doświadczenia, że silne i skuteczne instytucje mają kluczowe znaczenie w przygotowaniach do członkostwa w UE. Ukraina wkracza w okres wymagający trwałego zainteresowania politycznego, konsekwentnej pracy i odpornych instytucji. Wzmocnienie tych zdolności przyspieszy zbliżanie się Ukrainy do Unii Europejskiej”.
Odnosząc się do decyzji Polski, sekretarz stanu Ignacy Niemczycki podkreślił, jak istotna jest praktyczna wiedza wynikająca z własnego doświadczenia akcesji: „Polska wie, jak wymagający jest proces akcesji do UE. Nasze działania w ramach programu Ukraine2EU nie ograniczają się do wsparcia finansowego – powołujemy również Grupę Doradczą Wysokiego Szczebla złożoną z doświadczonych polskich ekspertów, urzędników, którzy kierowali negocjacjami akcesyjnymi między Polską a UE i sprawowali wysokie stanowiska w unijnych instytucjach. Ich doświadczenie pomoże Ukrainie przejść przez proces akcesji i dostosować swoje przepisy do dorobku prawnego Unii”.
Dla Rady Najwyższej przejście Ukrainy do kolejnego etapu procesu akcesyjnego oznacza większe obciążenie pracą. Rada musi procedować coraz większą liczbę aktów prawnych związanych z UE, ściśle współpracować z rządem i utrzymywać stały kierunek reform, wspierając w ten sposób powodzenie negocjacji.
Taras Kaczka, wicepremier ds. integracji europejskiej i euroatlantyckiej Ukrainy, stwierdził: „Proces akcesji Ukrainy do Unii Europejskiej powinien utrzymać wysokie tempo, opierając się na dogłębnych reformach, które właśnie przeprowadzamy w najważniejszych dziedzinach. Polska okazuje wsparcie w momencie, gdy determinacja polityczna i jedność wśród partnerów nabierają decydującego znaczenia. Doświadczenie polskich ekspertów pomoże nam sprawnie przemierzyć drogę do UE. Jesteśmy wdzięczni Polsce za jej strategiczny wkład wniesiony w odpowiednim momencie w nasz proces akcesyjny”.
Wiceprzewodniczący Rady Najwyższej Ukrainy Ołeksandr Kornijenko, mówiąc o znaczeniu dostosowywania prawa krajowego do unijnego dorobku prawnego, podkreślił: „Parlament jest jedną z najważniejszych instytucji uczestniczących w dostosowywaniu prawodawstwa krajowego do standardów europejskich. Nie chodzi bynajmniej o zwykłe tłumaczenie dyrektyw, ale o złożony proces wymagający gruntownych reform, koordynacji i gotowości instytucjonalnej. Pomoc mająca na celu zwiększenie zdolności Rady Najwyższej bezpośrednio wzmacnia zdolność Ukrainy do przyjmowania i skutecznego wdrażania unijnego dorobku prawnego”.
Dołączając do programu Ukraine2EU, Polska staje się częścią tej ramowej inicjatywy UE i wzmacnia podejście Drużyny Europy, a także wykazuje się otwarciem na współpracę z innymi państwami członkowskimi UE i darczyńcami instytucjonalnymi pomagającymi Ukrainie na jej drodze do członkostwa w Unii.
***
Program Ukraine2EU jest sztandarową inicjatywą Unii Europejskiej powstałą, aby pomóc Ukrainie w pomyślnym zakończeniu procesu przystąpienia do Unii Europejskiej i w przygotowaniach do członkostwa. Został on zainicjowany przez UE, Litwę i Danię, do których dołączyły Szwecja i Irlandia, a dzisiaj Polska – dzięki czemu całkowity budżet programu wyniósł 19,2 mln EUR. Program realizuje litewska Centralna Agencja Zarządzania Projektami (CPVA).
