NATO uruchamia misję „Eastern Sentry”, aby wzmocnić pozycję na wschodniej flance
W piątek (12 września 2025 r.) Sekretarz Generalny NATO Mark Rutte i Naczelny Dowódca Sił Sojuszniczych NATO w Europie (SACEUR), generał Alexus G. Grynkewich, zorganizowali wspólną konferencję, aby przedstawić reakcję NATO na naruszenie polskiej przestrzeni powietrznej przez rosyjskie drony, do którego doszło dwa dni wcześniej. Rutte ogłosił uruchomienie misji „Eastern Sentry – Wschodnia Straż”, działania wojskowego mającego na celu wzmocnienie pozycji NATO na wschodniej flance.
W ciągu najbliższych dni misja „Eastern Sentry” będzie angażować szereg zasobów sojuszniczych i będzie obejmować zarówno tradycyjne zdolności jak i nowatorskie technologie, w tym elementy zaprojektowane z myślą o wyzwaniach związanych z dronami. „Eastern Sentry doda naszej pozycji elastyczności i siły” – powiedział Sekretarz Generalny. Podziękował generałowi Grynkewichowi za jego odpowiedzialne przywództwo zarówno w kontekście inwazji z 10 września jak i za kierowanie projektowaniem tej nowej aktywności, a także admirałowi Pierre’owi Vandierowi, Naczelnemu Dowódcy ds. Transformacji, za jego rolę w promowaniu innowacyjnych rozwiązań nowych wyzwań, w tym tych związanych z wykorzystaniem dronów.
Na posiedzeniu Rady Północnoatlantyckiej w środę (10 września 2025 r.) sojusznicy omówili sytuację w świetle wniosku Polski o konsultacje w ramach Artykułu 4. Rutte zauważył, że chociaż był to największy przypadek naruszenia przestrzeni powietrznej NATO, „to co wydarzyło się w środę nie było odosobnionym incydentem. Rosyjska lekkomyślność w powietrzu wzdłuż naszej wschodniej flanki staje się coraz częstsza”.
Sekretarz Generalny podkreślił, że podstawowe zadanie NATO jakim jest odstraszanie od agresji i obrona każdego sojusznika, podkreśla wagę ochrony wschodniej flanki. „Właśnie dlatego mamy wysunięte siły lądowe rozmieszczone w ośmiu krajach, z udziałem wszystkich sojuszników wspierających te kontyngenty, a także mamy plany zwiększenia naszej obecności, jeśli i kiedy będzie to konieczne” – powiedział. Dodał, że sojusznicy w Europie i Ameryce Północnej codziennie współpracują ze sobą w celu wzmocnienia obrony powietrznej i ochrony krytycznej infrastruktury podmorskiej na Morzu Bałtyckim.
Eastern Sentry wzmocni obecność NATO na wschodniej flance
Dowództwo Sojusznicze ds. Operacji (ACO), odpowiedzialne za planowanie i realizację wszystkich operacji NATO, przeprowadzi operację Eastern Sentry na wschodniej flance NATO. To jeszcze bardziej wzmocni naszą pozycję w zakresie ochrony wszystkich sojuszników.
Wielodomenowe działania, które rozpoczną się w najbliższych dniach i będą kontynuowane przez nieujawniony okres, są odpowiedzią na ciągłe naruszenia przestrzeni powietrznej, w tym liczne rosyjskie drony, które naruszyły przestrzeń powietrzną Polski 10 września.
Sojusz zareagował już szybko i zdecydowanie na tę sytuację, demonstrując zdolność i determinację NATO w obronie Sojuszu, ale teraz podejmie dalsze działania w celu wzmocnienia swojej pozycji.
„Naruszenie przestrzeni powietrznej Polski na początku tego tygodnia nie jest odosobnionym incydentem i ma wpływ nie tylko na Polskę” – powiedział generał Alexus G. Grynkewich, Naczelny Dowódca Sił Sojuszniczych NATO w Europie. „Podczas gdy pełna ocena incydentu jest w toku, NATO nie czeka, działamy”.
Sojusz wzmocni również swoją obronę powietrzną.
„Eastern Sentry i to nowe podejście zapewnią jeszcze bardziej skoncentrowane i elastyczne odstraszanie i obronę tam, gdzie i kiedy będzie to potrzebne, aby chronić naszych obywateli i odstraszać od dalszych lekkomyślnych i niebezpiecznych działań, takich jak te, które miały miejsce na początku tego tygodnia” – powiedział Grynkewich.
Nastąpiło to po spotkaniu Rady Północnoatlantyckiej 10 września, podczas którego sojusznicy omówili sytuację w świetle wniosku Polski o konsultacje na mocy artykułu 4 Traktatu Waszyngtońskiego, wyrazili solidarność z Polską i potępili lekkomyślne zachowanie Rosji.
Sojusznicy zaczęli już ogłaszać rozmieszczenie sił i zdolności w ramach Eastern Sentry. Dania dostarczy dwa F-16 i fregatę przeciwlotniczą, Francja trzy Rafale, a Niemcy cztery Eurofightery. Wielka Brytania również wyraziła gotowość do wsparcia. Te i inne siły wzmocnią istniejące siły sojusznicze i wzmocnią odstraszanie oraz postawę obronną NATO tam, gdzie i kiedy będzie to potrzebne.
ACO będzie również ściśle współpracować z Dowództwem ds. Transformacji Sojuszniczej (Allied Command Transformation), podobnie jak w przypadku Baltic Sentry, aby szybko testować i wdrażać nowe technologie w skali całego Sojuszu, takie jak czujniki zwalczające drony oraz broń do wykrywania, śledzenia i niszczenia dronów.
Naczelna Kwatera Główna Sojuszniczych Sił Europy (SHAPE) jest główną siedzibą wojskową ACO.
Oświadczenie Sekretarza Generalnego NATO Marka Rutte w sprawie naruszenia polskiej przestrzeni powietrznej przez rosyjskie drony
„Wczoraj wieczorem liczne rosyjskie drony naruszyły polską przestrzeń powietrzną. Nasza obrona powietrzna została aktywowana i skutecznie zapewniła obronę terytorium NATO, zgodnie z jej przeznaczeniem. U boku Polski w akcji brało udział wielu sojuszników. Wśród nich znalazły się polskie F-16, holenderskie F-35, włoskie AWACS-y, wielozadaniowe tankowce transportowe NATO oraz niemieckie Patrioty. Wyrażam uznanie dla pilotów i wszystkich, którzy przyczynili się do tej szybkiej i sprawnej reakcji.
Rada Północnoatlantycka zebrała się dziś rano i omówiła sytuację w świetle wniosku Polski o konsultacje na mocy artykułu 4 Traktatu Waszyngtońskiego. Sojusznicy wyrazili solidarność z Polską i potępili lekkomyślne zachowanie Rosji. Trwa pełna ocena incydentu. Nie ulega wątpliwości, że naruszenie, do którego doszło wczoraj wieczorem, nie jest odosobnionym incydentem.
Naczelny Dowódca Sił Sojuszniczych będzie nadal aktywnie zarządzać naszą postawą odstraszania i obrony na całej wschodniej flance. Sojusznicy są zdecydowani bronić każdego centymetra terytorium sojuszniczego. Będziemy uważnie monitorować sytuację na naszej wschodniej flance, a nasza obrona powietrzna będzie stale w gotowości.
To tylko wzmacnia znaczenie NATO i drogi, na którą sojusznicy zgodzili się na szczycie w Hadze na początku tego roku. Musimy więcej inwestować w naszą obronę, zwiększyć produkcję sprzętu obronnego, abyśmy mieli wszystko, czego potrzebujemy do odstraszania i obrony, i musimy nadal wspierać Ukrainę, której bezpieczeństwo jest powiązane z naszym.
Na zakończenie chciałbym powiedzieć, że Rosja prowadzi niebezpieczną wojnę agresywną przeciwko Ukrainie, stale atakując ludność cywilną i infrastrukturę cywilną. Sojusznicy są zdecydowani zwiększyć swoje wsparcie dla Ukrainy w obliczu eskalacji działań Rosji.”
Sekretarz Generalny NATO
W związku z tym odpowiem na jedno lub dwa pytania.
Andrew Gray, Reuters
Sekretarzu Generalny. Dziękuję bardzo. Andrew Gray z Reuters, czy ma Pan wstępną ocenę intencji stojących za tym incydentem? Czy był to celowy atak, celowe wtargnięcie, czy błąd? Czy ma Pan jakieś konkretne przesłanie dla Rosji i prezydenta Putina w związku z tym incydentem?
Sekretarz Generalny NATO
Tak, jak powiedziałem, trwa pełna ocena. Ale oczywiście, niezależnie od tego, czy było to celowe, czy nie jest to absolutnie lekkomyślne. To absolutnie niebezpieczne. Ale jak powiedziałem, pełna ocena jest w toku.
A do Putina, mam na myśli, że moje przesłanie jest jasne: powstrzymajcie wojnę na Ukrainie. Zatrzymajcie eskalację wojny, którą teraz zasadniczo rozpętuje przeciwko niewinnym cywilom i infrastrukturze cywilnej. Przestańcie naruszać przestrzeń powietrzną Sojuszu. I wiedzcie, że jesteśmy gotowi, że jesteśmy czujni i że będziemy bronić każdego centymetra terytorium NATO.
Andrew Gray, Reuters
Cóż, jeszcze jedno, jeśli mogę. Czy to mówi Panu cokolwiek o stanie obrony powietrznej NATO, szczególnie w odniesieniu do dronów, stosunkowo nowego zagrożenia? Czy NATO musi zrobić więcej, aby lepiej chronić się przed dronami?
Sekretarz Generalny NATO
Myślę, że to co widzieliśmy wczoraj wieczorem było bardzo udaną reakcją NATO i sojuszników, w tym oczywiście samej Polski, ale także Holandii, Włochów i Niemców, wszystkich zaangażowanych. Jestem pod ogromnym wrażeniem. Oczywiście zawsze musimy być o krok do przodu. Myślę jednak, że wczorajsza noc pokazała, że jesteśmy w stanie bronić każdego centymetra terytorium NATO, w tym oczywiście jego przestrzeni powietrznej.
