Rosyjska agresja na Ukrainę oraz zacieśnianie współpracy w dziedzinie bezpieczeństwa w regionie Morza Bałtyckiego były głównymi tematami spotkania Dyrektorów Politycznych Rady Państw Morza Bałtyckiego (RPMB).
Polska sprawuje obecnie roczną prezydencję w Radzie Państw Morza Bałtyckiego. Nasz kraj przywiązuje dużą wagę do współpracy politycznej i praktycznej w ramach Rady, która jako jedyna organizacja międzyrządowa skupia wszystkie – poza Rosją – kraje regionu. W ramach prezydencji nasz resort zainicjował spotkanie w formacie Dyrektorów Politycznych ministerstw spraw zagranicznych państw członkowskich, Europejskiej Służby Działań Zewnętrznych oraz Dyrektora Generalnego Sekretariatu RPMB, z nadzieją, że formuła ta będzie kontynuowana przez kolejne prezydencje. MSZ RP reprezentował Adam Bugajski, Dyrektor Polityczny i Dyrektor Departamentu Polityki Bezpieczeństwa.
Podczas spotkania podkreśliliśmy, że Rada powinna móc efektywniej stawiać czoła nowym wyzwaniom bezpieczeństwa regionalnego. Oczekiwanie to zawarte zostało w Deklaracji Ministrów Spraw Zagranicznych krajów RPMB z Vihuli (Estonia), przyjętej w maju 2025 r. Czwartkowe spotkanie było ważnym krokiem w kierunku nadania nowego impulsu dla aktywności Rady.
Uczestnicy zgodzili się, że potrzebne jest utrzymanie dalszej presji także sankcyjnej, na Rosję, kontynuacja wsparcia dla broniącej się Ukrainy, a także doprowadzenie do sprawiedliwego i trwałego pokoju, zapewniającego mocne gwarancje bezpieczeństwa dla Kijowa.
Druga część spotkania poświęcona była zagrożeniom hybrydowym generowanym przez Rosję w regionie Morza Bałtyckiego, w tym aktywności, tzw. Floty Złomu oraz atakom na podmorską infrastrukturę krytyczną. Uczestnicy omówili możliwe działania na rzecz zwalczania tych zagrożeń. Polskim wkładem w dyskusję były propozycje odnoszące się do wspomnianych zagrożeń z perspektywy prawnomiędzynarodowej. Omówiono także przygotowania do spotkania ministerialnego Rady, planowanego na wiosnę 2026 r.
Rosyjska flota cieni to statki, które przewożą rosyjską ropę, łamiąc międzynarodowe sankcje. Są stare, zdezelowane i są zagrożeniem dla środowiska. Jest ich około tysiąca.
Rada Państw Morza Bałtyckiego
Rada Państw Morza Bałtyckiego powstała w 1992 r., a Polska znalazła się w gronie współzałożycieli organizacji. Państwami członkowskimi są obecnie Dania, Estonia, Finlandia, Islandia, Litwa, Łotwa, Niemcy, Norwegia, Polska i Szwecja, a także UE. Głównym zadaniem Rady jest wspieranie dialogu politycznego i współpracy, ustalanie priorytetów strategicznych i kierunków inicjatyw regionalnych zgodnych z długoterminowymi priorytetami organizacji, do których należą: Tożsamość regionalna, Zrównoważony i dobrze prosperujący region, Bezpieczny i stabilny region. Obecnie funkcjonują cztery grupy robocze: ds. zrównoważonej gospodarki morskiej, ds. zwalczania handlu ludźmi, ds. współpracy na rzecz dzieci zagrożonych oraz ds. obrony cywilnej.
Islandia nie leży nad Bałtykiem, lecz na północnym Atlantyku, ale jest częścią szerszego Regionu Morza Bałtyckiego (RMB) ze względu na wspólne interesy gospodarcze i polityczne, zwłaszcza w ramach Rady Państw Morza Bałtyckiego, a także powiązania geograficzne, kulturowe (jako kraj nordycki) i historyczne. Wspólne cele to bezpieczeństwo, zrównoważony rozwój, ekologia i współpraca w ramach krajów nordyckich, choć Islandia ma unikalną przyrodę (wulkany, gejzery), która też ją wyróżnia.
