Posłowie do PE uznają Rosję i jej sojuszników za całkowicie odpowiedzialnych za wojnę i wynikające z niej zbrodnie.
- Wszelkie przyszłe porozumienia pokojowe między Ukrainą a Rosją muszą opierać się na solidnych gwarancjach bezpieczeństwa dla Kijowa
- Posłowie do PE domagają się nałożenia przez UE kolejnych sankcji na Rosję i dalszego uniezależnienia się od rosyjskich dostaw energii
We wtorek prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski przemawiał do posłów do PE podczas nadzwyczajnej sesji plenarnej, cztery lata po rozpoczęciu pełnej inwazji przez Rosję.
Otwierając nadzwyczajną sesję plenarną upamiętniającą czwartą rocznicę rosyjskiej wojny agresji przeciwko Ukrainie, przewodnicząca Parlamentu Europejskiego Roberta Metsola powiedziała: „W ciągu czterech lat Parlament Europejski nie zawiódł Ukrainy. Wiemy bowiem, że gdy trzymamy się razem, Ukraina i Europa są silne. Bezpieczeństwo Ukrainy to bezpieczeństwo Europy, wolność Ukrainy to wolność Europy, a przyszłość Ukrainy leży w Europie”.
Zwracając się do posłów do Parlamentu Europejskiego za pośrednictwem wideokonferencji z Kijowa, prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski wyraził wdzięczność za nieustające wsparcie Parlamentu Europejskiego dla Ukrainy, mówiąc: „Naprawdę czujemy, że wielu Europejczyków troszczy się o to, co stanie się z Ukrainą (…) Nigdy nie wybraliśmy tej wojny, nie sprowokowaliśmy jej i robimy wszystko, co w naszej mocy, aby ją zakończyć”. Podkreślił, że „niestabilna psychicznie dyktatura” Władimira Putina w Moskwie stanowi agresywne zagrożenie zarówno dla sąsiadów, jak i dla Europy, a sam Putin po prostu nie jest w stanie zaakceptować jednej prostej rzeczy: „że gdzieś ludzie mogą żyć inaczej i cieszyć się życiem, które nie jest takie, jak on preferuje”.
Prezydent Zełenski podkreślił również potrzebę wiarygodnych gwarancji bezpieczeństwa dla Ukrainy, aby zapobiec eskalacji agresji Rosji w Europie. Odnosząc się do znaczenia utrzymania „jedności i współpracy transatlantyckiej w obecnych warunkach”, powiedział, że jest wdzięczny wszystkim, którzy pracują nad zachowaniem tego ważnego dla świata związku.
Ponadto podkreślił znaczenie realizacji pożyczki UE dla Ukrainy w wysokości 90 mld euro oraz podania Ukrainie jasnej daty przystąpienia do UE. Jeśli nie będzie daty ani gwarancji, „Putin znajdzie sposób, aby zablokować Ukrainę na dziesięciolecia, dzieląc was, dzieląc Europę” – dodał.
Prezydent Ukrainy powiedział, że Europa musi w końcu zrozumieć, co wypełnia portfel Rosji i pozwala Putinowi przedłużać wojnę. Wezwał do wprowadzenia silnych sankcji, zakończenia zależności Europy od rosyjskiej energii, wykluczenia rosyjskich banków z Europy, walki z omijaniem sankcji i flotą cieni z Moskwy oraz odmowy wjazdu rosyjskim zbrodniarzom wojennym do Europy.
Rosja, jej przywódcy oraz Białoruś ponoszą pełną odpowiedzialność za wojnę
W rezolucji przyjętej po przemówieniu prezydenta Zełenskiego i podczas debaty plenarnej Parlament zdecydowanie potępił nielegalną i nieuzasadnioną agresywną wojnę Rosji przeciwko Ukrainie, opisując ją jako rażące naruszenie prawa międzynarodowego i Karty Narodów Zjednoczonych. Posłowie do PE uznają pełną odpowiedzialność Rosji, jej przywódców i reżimu sąsiedniej Białorusi, z której Rosja rozpoczęła ataki na Ukrainę, za wojnę, zbrodnie wojenne i zbrodnię agresji, a także zdecydowanie potępiają zaangażowanie reżimów irańskiego i północnokoreańskiego.
Parlament domaga się, aby Rosja natychmiast zaprzestała działań wojskowych, wycofała się ze wszystkich uznanych przez społeczność międzynarodową terytoriów Ukrainy, uwolniła zatrzymanych i deportowanych cywilów (w tym dzieci) oraz zaprzestała naruszania niezależności, suwerenności i integralności terytorialnej Ukrainy. Posłowie do PE ponownie podkreślają, że nadal nie będą uznawać żadnych okupowanych terytoriów Ukrainy za rosyjskie.
Konieczne są solidne i wiarygodne gwarancje bezpieczeństwa dla Ukrainy
W tekście Parlament potwierdza, że przyszłość Ukrainy leży w UE. Zaleca przyspieszenie integracji Ukrainy z jednolitym rynkiem oraz intensyfikację przygotowań UE do przyszłego rozszerzenia poprzez wewnętrzne reformy instytucjonalne. Wzywa również UE i jej państwa członkowskie do przyjęcia większej odpowiedzialności za bezpieczeństwo europejskie oraz do zwiększenia wsparcia militarnego, politycznego i dyplomatycznego dla Ukrainy.
Posłowie stwierdzają ponadto, że przyszłe porozumienie pokojowe między Ukrainą a Rosją musi opierać się na solidnych i wiarygodnych gwarancjach bezpieczeństwa dla Ukrainy, porównywalnych z art. 5 Traktatu o NATO i art. 42 ust. 7 Traktatu o Unii Europejskiej, ponadto każde takie porozumienie musi respektować prawo międzynarodowe, zapewniać przyjęcie odpowiedzialności, obejmować reparacje i nie ograniczać prawa Ukrainy do samoobrony ani wyboru sojuszy. Podkreślają również, że żadne decyzje dotyczące Ukrainy lub Europy nie powinny być podejmowane bez ich udziału.
W tym celu w tekście z zadowoleniem przyjęto nowe wielonarodowe inicjatywy bezpieczeństwa dla Ukrainy, w tym proponowane przez zachodnich sojuszników Ukrainy „siły zapewniające bezpieczeństwo”, w połączeniu z gwarancjami bezpieczeństwa, ale wyrażono zaniepokojenie, że takie gwarancje zaczęłyby obowiązywać dopiero po uzgodnieniu zawieszenia broni. Posłowie wyrażają również zaniepokojenie obecnym podejściem Stanów Zjednoczonych do negocjacji pokojowych, ponieważ Waszyngton wydaje się przedkładać krótkoterminowe porozumienia i zachowanie „strategicznej stabilności” z Rosją nad rzeczywiste rozmowy prowadzące do kompleksowego, sprawiedliwego i trwałego pokoju opartego na prawie międzynarodowym.
Parlament domaga się dalszego uniezależnienia UE od rosyjskiej energii
W rezolucji wzywa się również do zaostrzenia sankcji wobec Rosji i dalszego uniezależniania się od rosyjskiej energii. Mimo że posłowie z zadowoleniem przyjmują wysiłki na rzecz stopniowego wycofywania rosyjskiego gazu i ropy, domagają się dalszego wycofywania innych rosyjskich źródeł energii, w tym ropy i wszystkich produktów ropopochodnych, uranu, wzbogaconego uranu oraz paliwa i usług jądrowych, a także trwałego wycofania z eksploatacji gazociągów Nord Stream.
Posłowie potępiają również deportację ukraińskich dzieci do Rosji i popierają międzynarodowe wysiłki na rzecz zapewnienia ich powrotu.
Parlament wzywa też do rozszerzenia sankcji wobec rosyjskich instytucji i urzędników zaangażowanych w zbrodnie wojenne, do bardziej rygorystycznego egzekwowania sankcji w przypadku ich obchodzenia, do wprowadzenia zakazu wjazdu do strefy Schengen dla rosyjskiego personelu wojskowego zaangażowanego w wojnę oraz do uznania Grupy Wagnera i jej następców za organizacje terrorystyczne.
Oświadczenie przywódców G7 w sprawie wojny na Ukrainie
„W czwartą rocznicę kolejnej rosyjskiej inwazji na Ukrainę w 2022 roku, my, przywódcy G7, potwierdzamy nasze niezachwiane poparcie dla Ukrainy w obronie jej integralności terytorialnej i prawa do istnienia, a także jej wolności, suwerenności i niepodległości. Wyrażamy nasze stałe poparcie dla wysiłków prezydenta Trumpa zmierzających do osiągnięcia tych celów poprzez zainicjowanie procesu pokojowego i doprowadzenie stron do bezpośrednich rozmów. Europa odgrywa wiodącą rolę w tym procesie, do którego dołączają inni partnerzy. Popieramy również zobowiązania Koalicji Wolontariuszy do zapewnienia Ukrainie solidnych i wiarygodnych gwarancji bezpieczeństwa. Uznajemy, że tylko Ukraina i Rosja, współpracując w negocjacjach w dobrej wierze, mogą osiągnąć porozumienie pokojowe.
Z zadowoleniem przyjmujemy wysiłki członków G7 i innych partnerów, mające na celu zapewnienie Ukrainie znacznego wsparcia finansowego i rzeczowego, aby pomóc temu krajowi przetrwać tę zimę. W ostatnich tygodniach zmobilizowano znaczne dodatkowe moce produkcyjne, a także dostarczono inny niezbędny sprzęt. Od stycznia z krajów G7 do Kijowa dostarczono ponad 2500 generatorów i innego niezbędnego sprzętu, takiego jak transformatory, turbiny, bloki kogeneracyjne, kotły i sprzęt naprawczy. Ponadto, ponad pół miliarda euro nowych zobowiązań przekazano Ukraińskiemu Funduszowi Wsparcia Energetycznego na zakup sprzętu do naprawy i ochrony ukraińskiego systemu energetycznego. Odporny i solidny system energetyczny będzie potrzebny przed nadchodzącą zimą i dla odbudowy kraju.
Zobowiązujemy się do ścisłej współpracy w zakresie zapewnienia bezpieczeństwa jądrowego, w tym z Europejskim Bankiem Odbudowy i Rozwoju oraz Ukrainą, aby promować zbiórkę funduszy na jak najszybszą odbudowę bariery bezpieczeństwa po Czarnobylu i zapobiec wszelkim incydentom radiologicznym, które mogłyby mieć poważne konsekwencje humanitarne i środowiskowe dla całego kontynentu.
Popieramy również inicjatywy mające na celu zapewnienie natychmiastowego, bezpiecznego i bezwarunkowego powrotu ukraińskich dzieci do ich rodzin i społeczności oraz wyrażamy uznanie dla pracy Międzynarodowej Koalicji na rzecz Powrotu Ukraińskich Dzieci.
Będziemy nadal udzielać pomocy humanitarnej i wsparcia ludności ukraińskiej.”
Wspólne oświadczenie Przewodniczącego Komisji Europejskiej, Przewodniczącego Rady Europejskiej i Przewodniczącego Parlamentu Europejskiego z okazji czwartej rocznicy rosyjskiej inwazji na Ukrainę
„Dziś, cztery lata temu, Rosja rozpoczęła pełnoskalową i nielegalną wojnę agresyjną przeciwko Ukrainie. Po raz kolejny oddajemy hołd dzielnemu narodowi ukraińskiemu, który nadal stawia opór i broni swojego kraju.
Rosja nie osiągnęła swoich celów militarnych na Ukrainie. Ponieważ Rosja nie może posuwać się naprzód na polu bitwy, celowo atakuje ukraińską infrastrukturę cywilną i krytyczną, w tym infrastrukturę energetyczną, szpitale, szkoły i budynki mieszkalne w środku surowej zimy. Ukraińcy pozostają niewzruszeni swoją siłą, determinacją i odpornością.
Unia Europejska od pierwszego dnia rosyjskiej agresji stanowczo wspiera Ukrainę i jej naród. Naszym celem jest kompleksowy, sprawiedliwy i trwały pokój dla Ukrainy, oparty na zasadach Karty Narodów Zjednoczonych i prawa międzynarodowego. Popieramy wszelkie wysiłki zmierzające do osiągnięcia takiego pokoju – pokoju z godnością i długoterminowym bezpieczeństwem. Poszanowanie suwerenności i integralności terytorialnej jest kamieniem węgielnym. Żaden kraj nie może anektować swojego sąsiada. Granic nie da się zmienić siłą. Agresora nie można wynagrodzić. W obecnej trudnej sytuacji międzynarodowej i geopolitycznej podkreślamy wagę utrzymania transatlantyckiej i globalnej solidarności z Ukrainą.
Unia Europejska będzie nadal udzielać Ukrainie i jej mieszkańcom wszechstronnego wsparcia politycznego, finansowego, gospodarczego, humanitarnego, wojskowego i dyplomatycznego. Pozostajemy największym darczyńcą Ukrainy. Oprócz blisko 200 miliardów euro wsparcia od 2022 roku, europejscy przywódcy zgodzili się przekazać Ukrainie 90 miliardów euro w latach 2026-2027, aby pomóc Ukrainie w zaspokojeniu pilnych potrzeb budżetowych i obronnych oraz utrzymaniu siły w obliczu ataków Rosji. 60 miliardów euro z tego pakietu wsparcia zostanie przeznaczone na potrzeby wojskowe (program „Porcupine”). Pierwsza wypłata zostanie zrealizowana tak szybko, jak to możliwe.
Tej zimy UE i jej państwa członkowskie udzieliły Ukrainie bezprecedensowej pomocy energetycznej, a także wsparcia w postaci systemów obrony powietrznej i zwalczania dronów, a także pomocy humanitarnej. Nowy pakiet wsparcia obejmuje awaryjne dostawy generatorów i pomoc humanitarną. Aby wzmocnić odporność energetyczną Ukrainy i uniknąć powtórki dzisiejszego stanu wyjątkowego, współpracujemy z Ukrainą nad nowym planem bezpieczeństwa energetycznego i gotowości, koncentrującym się na naprawie i wzmocnieniu sieci, szybkim ponownym uruchomieniu uszkodzonych elektrowni oraz szybkim wdrożeniu zdecentralizowanej produkcji energii ze źródeł odnawialnych.
Wojna na wyniszczenie Putina systematycznie wyniszcza Rosję i jesteśmy zdeterminowani, aby wywierać na nią dalszą presję, aby zaprzestała agresji i podjęła znaczące negocjacje pokojowe. Jesteśmy zdeterminowani, aby zwiększyć presję na rosyjski sektor energetyczny i finansowy oraz podjąć dodatkowe środki przeciwko „tajnej flocie”.
Nasze działania na rzecz wsparcia Ukrainy mają jednak również na celu dzień po – zakończenie walk. Unia Europejska i jej państwa członkowskie, zgodnie ze swoimi kompetencjami, są gotowe przyczynić się do stworzenia solidnych i wiarygodnych gwarancji bezpieczeństwa, aby Rosja nigdy więcej nie mogła zaatakować Ukrainy.
Dopilnujemy, aby Rosja poniosła odpowiedzialność za popełnione zbrodnie i wyrządzone szkody. Jesteśmy zobowiązani do jak najszybszego uruchomienia Specjalnego Trybunału ds. Zbrodni Agresji przeciwko Ukrainie oraz Międzynarodowej Komisji Roszczeniowej dla Ukrainy, obu w ramach Rady Europy.
Przyszłość bezpiecznej i prosperującej Ukrainy leży w Unii Europejskiej. Ukraina poczyniła znaczne postępy w reformach akcesyjnych w bardzo trudnych okolicznościach. Ukraina może liczyć na nasze pełne wsparcie w procesie akcesji do UE i powojennej odbudowy.
Jesteśmy twardo po stronie Ukrainy. Za sprawiedliwym i trwałym pokojem. Za silną i suwerenną Ukrainą w silnej i suwerennej Europie.”
Oświadczenie Przewodniczącej von der Leyen z Prezydentem Costą i Prezydentem Ukrainy Zełenskim
„Dziś stoimy w Kijowie w ponurą rocznicę. Minęły cztery lata, odkąd Rosja rozpoczęła pełnoskalową wojnę przeciwko waszemu krajowi. Ale nawet w obliczu tego terroru, odporność narodu ukraińskiego pozostaje niezmienna. Byliśmy świadkami czterech lat niezwykłej odwagi waszych żołnierzy i obywateli, których odwaga będzie echem historii. Nigdy tego nie zapomnimy. W ciągu tych czterech lat wsparcie ze strony waszych przyjaciół i sojuszników było niezachwiane – w Europie i poza nią. I możecie na to liczyć. Od początku wojny UE udzieliła prawie 200 miliardów euro wsparcia wojskowego i finansowego. Więcej niż jakikolwiek inny partner. I to nie koniec.
Pozwólcie, że przedstawię trzy sposoby utrzymania i wzmocnienia naszego wsparcia. Pierwszym z nich jest pożyczka UE w wysokości 90 miliardów euro. Nazywamy ją pożyczką „stalowego jeżozwierza”, ponieważ powinna ona dać Ukrainie siłę stalowego jeżozwierza – niestrawną dla potencjalnych najeźdźców. Chcę powiedzieć jasno – i powiedział to również Przewodniczący Rady – że pożyczka została uzgodniona przez 27 szefów państw i rządów na posiedzeniu Rady Europejskiej. Dali słowo. Nie można go złamać. Zrealizujemy pożyczkę w taki czy inny sposób. Chcę powiedzieć jasno, mamy różne opcje i z nich skorzystamy.
Przyjrzyjmy się teraz samej pożyczce. Priorytetem pożyczki „jeżozwierzowej” jest zaspokojenie najpilniejszych potrzeb obronnych. Pomoże ona w zakupie, produkcji, rozwoju i zabezpieczeniu zaawansowanego sprzętu obronnego dla dzielnych sił ukraińskich. Obejmuje ona drony, pociski rakietowe i amunicję. Prace już się rozpoczęły. Wspólnie z siłami ukraińskimi ustaliliśmy priorytetowy pakiet. Naszym celem jest dostarczenie go przed Wielkanocą. Obejmuje on drony i amunicję. Jednocześnie intensywnie pracujemy nad integracją obu naszych sektorów obronnych. Możemy wiele nauczyć się od ukraińskiego przemysłu obronnego. Możecie na nas liczyć, dzięki naszym ugruntowanym strukturom w przemyśle obronnym. Celem jest większa integracja. Oczywiście, ostatecznym celem jest to, aby Wasi żołnierze zdobyli decydującą przewagę na polu bitwy, broniąc Ukrainy. I oczywiście, UE będzie miała dostęp do cennych, najnowocześniejszych innowacji, które znajdą zastosowanie również w innych gałęziach przemysłu.
Drugim priorytetem jest pomoc Wam w przetrwaniu tej surowej zimy. „Namioty niezwyciężoności” – widzieliśmy je dziś rano, odwiedziliśmy jeden z nich – stały się symbolem ukraińskiej solidarności i niezłomnej determinacji Ukrainy. W tym trudnym momencie zapewniam Was, że stoimy mocno po Waszej stronie. Komisja Europejska jest największym darczyńcą wsparcia energetycznego, o wartości 3 miliardów euro. Od początku wojny dostarczyliśmy ponad 11 000 generatorów. Prawie 1000 dostarczono tylko w styczniu. Ale oczywiście musimy pójść dalej. Dlatego mamy teraz nowy pakiet w wysokości 100 milionów euro na natychmiastowe wsparcie, czyli na to, co jest teraz potrzebne. Jest on dostępny natychmiast. I chociaż pomagamy Wam przetrwać tę zimę, zaczynamy przygotowywać się do kolejnej, razem z Wami. Będziemy pracować nad nowym Zimowym Planem Energetycznym na lata 2026-2027. Nazywamy go „Naprawa, Odbudowa, Restart”. Będzie on zawierał pakiet o wartości 920 milionów euro, który ma ustabilizować ukraiński system energetyczny. Zapewni on stały przepływ energii elektrycznej w całym kraju. Przyspieszy zdecentralizowaną produkcję energii odnawialnej. Prezydent Zełenski wspomniał o jego znaczeniu. Plan oczywiście obejmie naprawę, odbudowę i modernizację sieci. Będzie również naprawiał i ponownie uruchamiał uszkodzone elektrownie.
Pozwolę sobie dodać, że konieczna jest intensywna koordynacja, ponieważ potrzebne jest duże wsparcie rzeczowe. Jest ono dostępne, ale musimy je połączyć. Komisarz Jørgensen i wicepremier Szmyhal zwołają już w marcu „Ramstein Energetyczny”, aby skoordynować i zapewnić sprawną i precyzyjną współpracę obu stron – Ukrainy i Unii Europejskiej. Zapewni to Ukrainie dokładnie takie dostawy i materiały, jakich potrzebuje obecnie.
Na koniec chciałbym poruszyć kwestię bezpieczeństwa energetycznego w Unii Europejskiej. Rosyjskie ataki na rurociąg Przyjaźń miały bezpośredni wpływ na europejskie bezpieczeństwo energetyczne. Zdecydowanie potępiamy te rosyjskie ataki. Chciałbym podziękować premierowi Chorwacji, Andrejowi Plenkovićowi, za jego wysiłki na rzecz zabezpieczenia i zwiększenia przesyłu ropy naftowej na Węgry, Słowację i Serbię rurociągiem adriatyckim. W międzyczasie apelujemy o przyspieszenie naprawy rurociągu Przyjaźń po rosyjskich atakach.
Naszym trzecim priorytetem jest utrzymanie maksymalnej presji na agresora. Wkrótce przegłosujemy nasz 20. pakiet sankcji. Nasze sankcje będą nadal uszczuplać dochody Rosji i osłabiać jej machinę wojenną. Ściśle współpracujemy z naszymi partnerami z G7, aby zmaksymalizować ich zakres i oddziaływanie.
Drogi Wołodymyrze,
Dziś rano oddaliśmy hołd Twoim poległym pod Pomnikiem Ludowym na Majdanie. A dziś myślę również o ich towarzyszach, którzy dzielnie bronili linii frontu w okopach. Walczą o pokój. Walczą o lepszą przyszłość dla swoich dzieci. Walczą o proste marzenie o wolnej i suwerennej Ukrainie, w sercu wolnej Europy. Pozwólcie więc, że zakończę słowami: Europa będzie stała przy Was i będzie z Wami, dopóki nie spełnicie tego marzenia.
Niech żyje Europa i sława Ukraini.”
