Polska i Kanada wzmacniają sojusz obejmujący energetykę, obronność, lotnictwo i walkę z nowymi zagrożeniami.
Premierzy Donald Tusk i Mark Carney ogłosili w Warszawie odnowione partnerstwo, podkreślając wspólne wsparcie dla Ukrainy, wzmocnienie NATO oraz inwestycje w bezpieczeństwo przyszłych pokoleń. „Współpraca Polski i Kanady jest wzorcowa i może być przykładem dla wszystkich partnerów na całym świecie. Jest oparta na autentycznych wartościach i wolna od konfliktów” – mówił szef rządu w oświadczeniu po spotkaniu w Kancelarii Prezesa Rady Ministrów.
Energetyka filarem współpracy
Polska i Kanada zadeklarowały rozwój współpracy w zakresie energii jądrowej, wodoru oraz odnawialnych źródeł energii. Kwestie energetyczne były jednym z kluczowych tematów rozmów w Kancelarii Prezesa Rady Ministrów.
– Polska potrzebuje wiarygodnych partnerów, jeśli chodzi o energetykę jądrową i odnawialne źródła energii. Doświadczenie Kanady będzie dla nas niezwykle przydatne – podkreślił premier Donald Tusk.
Oba kraje będą współpracować przy projektach związanych z małymi reaktorami modułowymi (SMR) i czystą energią. Wspólny dialog ma obejmować m.in. projekt drugiej elektrowni jądrowej w Polsce.
Współpraca obronna i wsparcie dla Ukrainy
Premier potwierdził, że Polska nie wyśle swoich żołnierzy na Ukrainę, ale będzie odpowiadać za organizację logistycznej pomocy oraz za ochronę wschodnich granic UE. To zaangażowanie spotkało się z pełnym zrozumieniem strony kanadyjskiej.
– Możemy dziś potwierdzić dalszą gotowość Kanady, Polski i partnerów europejskich do pomocy Ukrainie w jej obronie przeciwko rosyjskiej agresji i w odbudowie po zakończeniu wojny – zaznaczył premier.
Premier Carney dodał, że Polska jest niezastąpionym sojusznikiem w tym obszarze.
– Ponad 45 tysięcy ukraińskich żołnierzy zostało przeszkolonych we współpracy z Kanadą. Polska bierze w tym aktywny udział, a my uczymy się od siebie nawzajem. Będziemy brać przykład z Polski i do końca dekady czterokrotnie zwiększymy nasz wkład w NATO – zapowiedział szef kanadyjskiego rządu.
Polska i Kanada będą rozwijać współpracę przemysłów obronnych, wspólne projekty technologiczne oraz inicjatywy szkoleniowe.
Lotnictwo i innowacje technologiczne
Strony omówiły rozwój partnerstwa w sektorze lotniczym, w tym szkolenia pilotów, symulacje lotnicze oraz wspólne projekty w ramach inicjatywy Safer Skies w zakresie oceny ryzyka przelotu nad strefami objętymi konfliktem lub w ich pobliżu.
– Nasza decyzja o zakupie dużej floty dla polskiego przewoźnika bezpośrednio dotyczy współpracy polsko-kanadyjskiej, bo w Quebec produkuje się te samoloty. To symbol kontynuacji tradycji wspólnych projektów w lotnictwie – powiedział premier Tusk.
Od wielu lat kanadyjskie firmy produkujące silniki do samolotów są obecne w Polsce. To otwiera drogę do kolejnych inicjatyw rozwijających przemysł w naszym kraju.
Współpraca na wielu poziomach
Polska i Kanada zobowiązały się do intensyfikacji wymiany gospodarczej, w tym misji przedsiębiorstw energetycznych i handlowych. Od wejścia w życie umowy pomiędzy UE a Kanadą (CETA) handel między oboma krajami podwoił się.
– W przypadku Polski i Kanady właściwie wszystko jest jasne. Tak samo jasna jest przyszłość naszych relacji i przyszłość naszych narodów – dodał premier.
Rozmowy oraz deklaracje przywódców objęły także cyberbezpieczeństwo, przeciwdziałanie dezinformacji, ochronę granic oraz bezpieczeństwo morskie. Polska i Kanada będą również współpracować w zakresie nielegalnej migracji, przemytu i zagrożeń hybrydowych.
Polska jest największym partnerem handlowym Kanady w Europie Środkowo-Wschodniej. W 2024 r. eksport do Kanady wyniósł 2,26 mld USD, a import 1,08 mld USD. Od kilku lat odnotowujemy nadwyżkę w wymianie handlowej.
Spotkanie prezydenta RP z premierem Kanady
Prezydent Karol Nawrocki przyjął w Pałacu Prezydenckim goszczącego w Polsce premiera Kanady Marka Carneya.
Rozmowy dotyczyły relacji dwustronnych, w tym współpracy politycznej, gospodarczej, także w obszarze energetyki oraz współpracy militarnej.
Podkreślone zostało również znaczenie mieszkającej w Kanadzie ponadmilionowej Polonii. Nawrocki wyraził satysfakcję z ogłoszenia pogłębienia strategicznego partnerstwa polsko–kanadyjskiego.
Omówiono ponadto aktualną sytuację międzynarodową, w tym kwestie związane z Ukrainą i rozmowami pokojowymi.
To pierwsza wizyta w Polsce Marka Carneya, który w marcu tego roku stanął na czele kanadyjskiego rządu.
Wspólne oświadczenie w sprawie pogłębienia polsko-kanadyjskiego partnerstwa strategicznego
Premier Donald Tusk i premier Kanady Mark Carney spotkali się dziś w Warszawie, aby potwierdzić bliską i trwałą przyjaźń między oboma państwami oraz ogłosić odnowione, długotrwałe partnerstwo strategiczne, służące nakreśleniu ram i pogłębieniu współpracy dwustronnej w nadchodzących latach.
Trwałą więź między Polską i Kanadą umacniają dynamiczne stosunki gospodarcze i żywe relacje międzyludzkie, których podstawą jest licząca prawie milion osób społeczność polsko-kanadyjska, odgrywającą kluczową rolę we wzbogacaniu obu społeczeństw.
Przez ponad 80 lat od momentu nawiązania stosunków dyplomatycznych Polska i Kanada zbudowały prężne, perspektywiczne partnerstwo, u podłoża którego leżą wspólne interesy: międzynarodowy ład oparty na zasadach, spośród których fundamentalne są zasady suwerenności i integralności terytorialnej, sprawiedliwy, otwarty i przewidywalny światowy system wymiany handlowej oraz silna architektura bezpieczeństwa transatlantyckiego, której przyświeca zasada bezpieczeństwa zbiorowego, stojąca na straży pokoju, stabilności i praw człowieka.
Polska i Kanada są zjednoczone, kierują się historią, czerpią siłę ze wspólnych wartości i są zaangażowane w tworzenie bezpieczniejszej, dostatniej i demokratycznej przyszłości dla nadchodzących pokoleń.
Silniejsze partnerstwo gospodarcze
Polskę i Kanadę łączą rozwijające się stosunki handlowe, mające swój udział w tworzeniu miejsc pracy i dobrobytu w obu państwach. Celem dalszego zróżnicowania i wzmocnienia stosunków gospodarczych, w tym handlowych, inwestycyjnych i w obszarze badań i innowacji, Polska i Kanada skupią się na następujących sektorach:
- Energetyka: Będziemy wspierać pogłębienie współpracy między liderami w branży, ośrodkami akademickimi i placówkami badawczymi, aby zwiększać bezpieczeństwo energetyczne i sprzyjać przejściu na czystą energię w obu państwach. Oba rządy będą promować współpracę przemysłową w sektorach minerałów o krytycznym znaczeniu, morskiej energii wiatrowej, wodoru niskoemisyjnego i skroplonego gazu ziemnego (LNG), a także technologii prorozwojowych, na przykład technologii przechowywania energii. Dzięki Porozumieniu o Współpracy w zakresie pokojowego wykorzystania energii jądrowej zawartemu w styczniu 2025 r. będziemy wspierać zawiązywanie nowych partnerstw pomiędzy czołowymi przedsiębiorstwami, dostawcami usług użyteczności publicznej oraz organami odpowiedzialnymi za bezpieczeństwo jądrowe z obu państw, a także poszukiwać możliwości w obszarze powstających technologii, w tym małe reaktory modułowe. Aby wesprzeć te wysiłki, Polska i Kanada nawiążą dwustronny dialog międzyrządowy pomiędzy swoimi ministerstwami ds. energetyki, obejmujący między innymi rozmowy na temat drugiej elektrowni jądrowej w Polsce. Na listopad planowana jest polska misja gospodarcza przedstawicieli sektora energetyki jądrowej do Kanady.
- Obronność: Będziemy zachęcać do tworzenia korzystnych dla obu stron partnerstw strategicznych w przemyśle obronnym, w tym mających na celu wsparcie obrony i odbudowy Ukrainy. Sprzyjać temu będą zobowiązania obu stron do zwiększenia wydatków na obronność, jak i wykorzystanie Partnerstwa w dziedzinie Bezpieczeństwa i Obrony Kanada–UE oraz współpraca Kanady w ramach Instrumentu na rzecz Zwiększenia Bezpieczeństwa Europy (SAFE). Oba rządy będą promować znaczące zaangażowanie przedstawicieli sektora w dużych branżowych wydarzeniach wystawienniczych, takich jak CANSEC 2026 (maj 2026 r., Ottawa, Kanada) i XXXIV Międzynarodowy Salon Przemysłu Obronnego (MSPO) (wrzesień 2026 r., Kielce, Polska), podczas którego Kanada będzie pełnić rolę kraju wiodącego, zbadają możliwości dokonania wspólnych zamówień, w tym zamówień realizowanych na zasadzie współpracy w ramach SAFE, oraz będą ułatwiać kontakty między przedsiębiorstwami, mając na celu pogłębienie integracji przemysłów obronnych. Oba państwa zbadają także możliwości wspólnego rozwoju i wzajemnego podtrzymywania działań, w tym poprzez instrumenty UE i NATO.
Współpraca obejmie zaawansowane dziedziny technologii w takich obszarach jak radary, łączność, technologie wywiadu, obserwacji i rozpoznania oraz sztuczna inteligencja. Obie strony będą sprzyjać transferowi technologii i wzmacnianiu łańcuchów dostaw poprzez ułatwianie uczestnictwa polskich i kanadyjskich przedsiębiorstw w programach produkcji i dostaw przy należytym uwzględnieniu ochrony własności intelektualnej i certyfikacji wyrobów. Równocześnie zostanie nawiązana wymiana doświadczeń z dziedziny unowocześniania pojazdów, lotnictwa i marynarki. Podnoszenie odporności łańcuchów dostaw pozostanie naszym priorytetem, dowodem czego będą wysiłki skupione na zróżnicowaniu źródeł, budowaniu rezerw strategicznych i zabezpieczaniu infrastruktury krytycznej przed cyberzagrożeniami. Oba rządy przeanalizują również możliwości rozwoju technologii podwójnego zastosowania, z uwzględnieniem współpracy z Ukrainą nad platformami dronowymi znajdującymi zastosowanie zarówno w logistyce, jak i w obronności.
- Lotnictwo: Wykorzystując impuls, jakim jest zakup przez Polskie Linie Lotnicze „LOT” 40 statków powietrznych Airbus A220 produkowanych w Mirabel w Quebecu z coraz większym wkładem ze strony Polski, rozpoznamy możliwości współpracy, aby pogłębić powiązania przemysłowe i stać się liderami innowacji w szerzej rozumianym sektorze lotnictwa, w szczególności w przedmiocie zaawansowanej produkcji, szkolenia pilotów i technologii symulacji lotniczych. Rząd Kanady będzie współpracował ze swoim polskim odpowiednikiem na rzecz rozwoju inicjatywy bezpiecznego nieba Safer Skies Initiative w zakresie oceny ryzyka przelotu statków lotnictwa cywilnego nad strefami objętymi konfliktem lub w ich pobliżu. Przysłuży się to do rozwoju zdolności i możliwości oceny i minimalizacji ryzyka, co podniesie bezpieczeństwo podróży drogą powietrzną na całym świecie. Polska i Kanada wraz z sześcioma innymi państwami-członkami iTEC Alliance (Interoperability Through European Collaboration) wspólnie udoskonalają system kontroli ruchu lotniczego iTEC SkyNex – innowacyjne rozwiązanie, które zwiększa efektywność lotów, poprawia bezpieczeństwo i umożliwia płynne koordynowanie trajektorii lotów nad wieloma kontynentami.
- Współpraca handlowa: Wyraźnie zwiększymy dwustronną wymianę handlowo-inwestycyjną, aby stworzyć kolejne możliwości współpracy gospodarczej. Pragnąc sprzyjać rosnącemu zaangażowaniu naszych przedsiębiorstw w wymianę handlową, Polska i Kanada będą wspólnie pracować nad misją wysokiego szczebla polskich przedsiębiorstw do Kanady dotyczącą działalności gospodarczej, handlu i energetyki. Relacje handlowe Polski i Kanady znajdują dodatkowe oparcie w Kompleksowej umowie gospodarczo-handlowej (CETA) między Kanadą a Unią Europejską. Od początku tymczasowego stosowania CETA w 2017 r. dwukierunkowy handel towarami między Polską a Kanadą wzrósł ponad dwukrotnie, co przełożyło się na przyspieszenie wzrostu gospodarczego i tworzenie miejsc pracy w obu krajach. Oba rządy będą pracować nad pełnym wykorzystaniem korzyści płynących z CETA.
Wzmocniona współpraca w zakresie bezpieczeństwa i obronności
Polskę i Kanadę łączy dynamiczne i strategicznie istotne partnerstwo w dziedzinie obrony, oparte na wspólnych zobowiązaniach wobec NATO oraz na rzecz bezpieczeństwa transatlantyckiego. Oba kraje stanowczo i wspólnie wspierają Ukrainę w obliczu nielegalnej i nieuzasadnionej wojny napastniczej prowadzonej przez Rosję. Obopólne zaangażowanie Polski i Kanady na rzecz zbiorowej obrony i bezpieczeństwa Europy zasadza się na wspaniałej historii, od Obozu Kościuszko powstałego w 1917 r. po decydujące wsparcie Kanady dla polskiego wojska podczas II wojny światowej. Ta historia szczególnie zyskuje na znaczeniu w obliczu realnych zagrożeń dla wspólnego bezpieczeństwa.
Kontynuując zacieśnianie wzajemnych stosunków zapoczątkowane podpisaniem Planu działania na rzecz współpracy dwustronnej w dziedzinie obronności w sierpniu 2025 r. oraz Umowy między Rządem Rzeczypospolitej Polskiej a Rządem Kanady o ochronie informacji niejawnych w styczniu 2025 r., Polska i Kanada będą rozwijać współpracę poprzez następujące wspólne inicjatywy:
- Ukraina: Potwierdzamy nasze niesłabnące wsparcie dla obrony prowadzonej przez Ukrainę w obliczu niesprowokowanej agresji ze strony Rosji, w tym dla szkolenia sił bezpieczeństwa Ukrainy w ramach inicjatywy NATO Security Assistance and Training for Ukraine (NSATU). Oba kraje będą współpracować w ramach koalicji zdolności opancerzonych w grupie kontaktowej ds. obrony Ukrainy (UDCG) oraz ułatwiać przekazywanie darów za pośrednictwem węzła logistycznego w Polsce. Polska przyjmuje z zadowoleniem ogłoszony niedawno wkład finansowy Kanady w wysokości 20 mln dolarów na rzecz zakładu modernizacji czołgów Leopard 2A4 w Gliwicach. Polska i Kanada będą też współpracować nad utrzymaniem i zwiększaniem presji gospodarczej na Rosję oraz pogłębiać współpracę dwustronną i wymianę informacji dotyczących sankcji. Będą również nadal wspierać ukraińską ludność cywilną, w tym przez badanie możliwości udziału w misji doradczej Unii Europejskiej na rzecz reformy cywilnego sektora bezpieczeństwa na Ukrainie.
- Bezpieczeństwo morskie: Podejmiemy wzmożone starania, aby przeciwdziałać nielegalnej, niebezpiecznej lub groźnej dla środowiska działalności morskiej prowadzonej przez statki należące do floty cieni, między innymi dzięki potencjalnemu udziałowi Polski w grupie zadaniowej ds. floty cieni utworzonej przez ministrów spraw zagranicznych krajów grupy G7 w marcu 2025 r.
- Cyberbezpieczeństwo: Będziemy rozwijać działania na rzecz wzmocnienia cyberbezpieczeństwa i upowszechniania wysokich standardów ochrony konsumentów, przedsiębiorstw i infrastruktury. Świadome znaczenia cyfryzacji dla rozwoju społeczno-gospodarczego, Polska i Kanada będą zacieśniać współpracę dwustronną w tym obszarze. Ta współpraca obejmuje wspólne budowanie zdolności dzięki warsztatom dotyczącym zabezpieczania misji w cyberprzestrzeni i analizy cyberzagrożeń (Cyber Mission Assurance and Threat Analysis), a także wspieraniu operacji obrony cyberprzestrzeni (Defensive Cyber Operations) na Łotwie. W dziedzinie wojskowości Polska i Kanada będą dążyć do nawiązania bliższej współpracy z myślą o wspólnym budowaniu zdolności. Oba kraje będą nadal podejmowały starania, aby wzmacniać zabezpieczenie misji w cyberprzestrzeni (Cyber Mission Assurance) i wspierać operacje obrony cyberprzestrzeni (Defensive Cyber Operations) na Łotwie.
- Zagraniczne manipulacje informacjami i ingerencje w informacje: Oba kraje będą nadal zacieśniać współpracę i wymieniać się najlepszymi praktykami w zwalczaniu zagranicznych manipulacji informacjami i ingerencji w informacje, kładąc szczególny nacisk na wykrywanie techniczne, komunikację strategiczną oraz monitorowanie wyborów. Współpraca ta będzie również obejmować wspólne starania dotyczące budowania zdolności, w tym dzięki uczestnictwu Polski w inicjatywach podejmowanych w ramach mechanizmu szybkiego reagowania grupy G7, tym samym przyczyniając się do zwiększania odporności naszych społeczeństw demokratycznych.
- Wywiad: Będziemy rozwijać produktywną współpracę między organizacjami wywiadu i bezpieczeństwa obu krajów dzięki pogłębionej wymianie informacji wywiadowczych, wspólnej wymianie szkoleniowej, udoskonaleniu bezpiecznej łączności dwustronnej oraz systematycznym aktywnościom w wymiarze analitycznym i na szczeblu ekspertów.
- Współpraca wojskowa: Zwiększymy zaangażowanie na poziomie strategicznym poprzez pogłębioną współpracę operacyjną, w tym dalszą współpracę w ramach Wielonarodowej Brygady NATO na Łotwie. Oba kraje zbadają nowe możliwości wymian w obszarze kształcenia wojskowego, szkoleń i wspólnych ćwiczeń.
- Interoperacyjność: Będziemy rozwijać interoperacyjność z udziałem programów i instytucji UE i NATO, w tym przez rozpatrywanie wspólnych zamówień oraz wykorzystywanie możliwości krajowych centrów doskonalenia w dziedzinach zmiany klimatu i bezpieczeństwa, żandarmerii wojskowej oraz kontrwywiadu. Ponadto Kanada zbada możliwości wsparcia wysiłków modernizacyjnych Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej, w tym sił rezerwowych i Wojsk Obrony Terytorialnej oraz polskiego korpusu podoficerów. Polska i Kanada będą też współpracować na rzecz zwiększania swojej interoperacyjności, biorąc wspólnie udział w projektach realizowanych w ramach stałej współpracy strukturalnej w Unii Europejskiej.
- Zmieniające się zagrożenia dla bezpieczeństwa: Zbadamy nowe możliwości współpracy w celu zwiększania świadomości zagrożeń i rodzajów ryzyka dla domeny ludzkiej oraz przeciwdziałania zagrożeniom hybrydowym, które osłabiają bezpieczeństwo Polski i Kanady i ich Sojuszników w NATO, w tym szpiegostwu, atakom na infrastrukturę krytyczną, ingerencji zagranicznej, manipulowaniu informacją, szkodliwemu działaniu w cyberprzestrzeni oraz atakom wymierzonym we własność intelektualną o krytycznym znaczeniu dla dobrobytu gospodarczego.
- Bezpieczeństwo granic:Pogłębimy dialog dotyczący wspólnych zagadnień z obszaru polityki migracyjnej oraz wzmocnimy współpracę w walce z przestępczością transgraniczną, międzynarodową i zorganizowaną związaną z nielegalnym przemieszczaniem towarów i osób. Najważniejsze działania będą obejmowały pogłębioną wymianę informacji, dzielenie się wiedzą specjalistyczną, większe zaangażowanie za pośrednictwem forów międzynarodowych oraz badanie nowych mechanizmów współpracy. Obszary szczególnego zainteresowania będą obejmowały nielegalną migrację i migrację traktowaną instrumentalnie, w tym przemyt ludzi i handel ludźmi, a także przemyt narkotyków, prekursorów chemicznych, dóbr kultury i towarów o znaczeniu strategicznym.
Wdrożenie
Aby wprowadzić w życie niniejsze pogłębione partnerstwo strategiczne, Polska i Kanada zainicjują coroczne konsultacje dwustronne między urzędnikami państwowymi. Zostanie utworzona Grupa Sterująca Wysokiego Szczebla ds. Współpracy Dwustronnej, w której będą zasiadali urzędnicy wyższego szczebla reprezentujący odpowiednie departamenty i ministerstwa. Grupa ta, której będą współprzewodniczyć ministerstwa spraw zagranicznych, a w której skład wejdą kluczowe ministerstwa obu krajów, będzie nadzorowała realizację wspólnie ustalonych rezultatów oraz rokrocznie przedstawiała sprawozdanie z postępów adresowane do ministrów należących do niej resortów i do Szefów Rządów obu krajów.
Współpraca dwustronna może również skutkować podpisaniem w przyszłości stosownych memorandów o współpracy.
