Literacka Nagroda Nobla 2021 dla Abdulrazaka Gurnaha

Nobel Prize 2021

Literacka Nagroda Nobla 2021 została przyznana Abdulrazakowi Gurnahowi „za bezkompromisową i współczującą penetrację skutków kolonializmu oraz losu uchodźcy w przepaści między kulturami i kontynentami”.

Powieściopisarz Gurnah urodził się w 1948 roku i dorastał na wyspie Zanzibar nad Oceanem Indyjskim, ale pod koniec lat 60. przybył do Anglii jako uchodźca. Opublikował dziesięć powieści i szereg opowiadań. Temat zamieszania uchodźcy przewija się przez całą jego twórczość.

Do czasu przejścia na emeryturę był profesorem literatury angielskiej i postkolonialnej na Uniwersytecie Kent w Canterbury.

Czwarta powieść laureata z literatury z 2021 r., „Raj” (1994), to przełom jako pisarza, wyewoluowała z podróży badawczej do Afryki Wschodniej około 1990 r. Jest to opowieść o dojrzewaniu i smutnej historii miłosnej, w której zderzyły się różne światy i systemy wierzeń.

Abdulrazak Gurnah świadomie zrywa z konwencjami, podważając perspektywę kolonialną, aby podkreślić rdzenną ludność. W ten sposób jego powieść „Desertion” (2005) o romansie staje się dosadną sprzecznością z tym, co nazwał „cesarskim romansem”.

W literackim wszechświecie Gurnaha wszystko się zmienia – wspomnienia, imiona, tożsamości. Niekończąca się eksploracja napędzana intelektualną pasją jest obecna we wszystkich jego książkach i jest równie widoczna teraz w „Afterlives” (2020), jak wtedy, gdy zaczął pisać jako 21-letni uchodźca.

Oddanie Abdulrazaka Gurnaha prawdzie i jego niechęć do uproszczeń są uderzające. Jego powieści odrzucają stereotypowe opisy i otwierają nasze spojrzenie na zróżnicowaną kulturowo Afrykę Wschodnią, nieznaną wielu w innych częściach świata.

Nagrody Nobla z chemii z kilku ostatnich lat:

Literacka Nagroda Nobla 2020

Louise Glück „za swój niepowtarzalny poetycki głos, który z surowym pięknem czyni indywidualną egzystencję uniwersalną”

Literacka Nagroda Nobla 2019

Peter Handke „za wpływową pracę, która z lingwistyczną pomysłowością badała peryferie i specyfikę ludzkiego doświadczenia”

Literacka Nagroda Nobla 2018

Olga Tokarczuk „za narracyjną wyobraźnię, która z encyklopedyczną pasją reprezentuje przekraczanie granic jako formę życia”

Literacka Nagroda Nobla 2017

Kazuo Ishiguro „który w powieściach o wielkiej sile emocjonalnej odkrył otchłań pod naszym iluzorycznym poczuciem połączenia ze światem”

Literacka Nagroda Nobla 2016

Bob Dylan „za stworzenie nowych poetyckich wyrażeń w ramach wielkiej amerykańskiej tradycji pieśni”

Literacka Nagroda Nobla 2015

Swietłana Aleksijewicz „za jej polifoniczne pisma, pomnik cierpienia i odwagi w naszych czasach”

Czy wiedziałeś?

Nagrody Nobla 2021:

Pokojowa Nagroda Nobla – piątek 8 października, godz. 11:00 CEST
Nauki ekonomiczne – poniedziałek 11 października o godz. 11:45 CEST